Yumurta tatlısı etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

COĞRAFİ İŞARET ALAN YEMEKLER-ÇANKIRI YUMURTA TATLISININ GELENEKSEL TARİFİ NEDİR?GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE KADAR UZANAN HİKAYESİ NASILDIR?

Merhabalar sevgili dostlar, ÇANKIRI ile özdeşleşen,Çankırı gastronomi kültüründe özel bir yeri olan ''Yumurta tatlısı'',Çankırı Belediyesinin 70 yaş üzeri kişilerle yaptığı sözel tarih çalışması ve anlatımları sonucu,tatlının yöreye özgü bir yiyecek olduğu,herkesin kıvamını tutturamadığı,bunun için ustalık gerektiği ifadeleri yer alır. Çankırı Belediyesinin müracaatıyla da 18.12.2017 tarihinde tescillenerek ''Coğrafi İşaretli Yemekler''arasına katılmıştır. Yöre halkı arasında ''Dünyada marifetin iltifata tabi olduğu tek tatlıdır,öyle bende yaparım türden bir tatlı değildir''denir. Orta Anadolu Mutfak Kültürünün az malzeme ile harikalar yaratma becerisini gösteren,Orta Anadolu'nun geleneksel yaşamında zamanın hızlı akması,bu nedenle de mutfak kültürünün temel motivasyonu ''az malzeme ile hızlı ve besleyici''ürünler üretmektir. Yumurta tatlısı da ,bu pratikliğin,ustalığın,eldeki malzemeyi değerlendirmenin sonucunda doğmuştur. Bu tatlının yapımında ev hanımı yada aşçının ustalığı kanıtlaması''önce dostu düşmanı ayırmayı,sonra yumurtanın sarısı ile akını ayırmayı bileceksin''sözü de bir düstur haline gelmiştir. Çankırı kültüründe ,sıradan tüketilen bir yemek olmamakla birlikte saygı,ikram ve kutlama sembolüdür. Ramazan aylarında,bayram ziyaretlerinde ,düğünlerde ve özel meclislerde sunulan prestili ikramlardan biridir. Uzun yıllar sadece geleneksel tarif ve yöntemlerle evlerde hazırlanan bu lezzet,kentin ilk ''Coğrafi İşaret Alan''ürünü ünvanını almıştır. Tatlının tarihi geçmişinde ki hikayesinde ,yazılı bir kayıttan ziyade nesilden nesile aktarılan sözlü anlatılara ve tescil kayıtlarına dayanmaktadır. Tatlının doğuşu,Çankırı'nın köklü ''Yaren meclisleri ve büyük aile ziyafetlerinde ki ''ustalık meydan okumasına dayanır. Eski dönemlerde Çankırı'daki konaklarda çalışan aşçıların veya ev hanımlarının ,misafire verilen değeri göstermek amacıyla ,pahalı ve bulunması zor malzemeler yerine,her evde bulunan un ,şeker,yumurta gibi malzemeleri seçerek,ancak sıradan bir yiyecek değil,''yapılması imkansıza yakın derecede zor''bir eser çıkarmayı hedeflemeleri,hikayesinde ise bir ''gelin ve aşçı sınavı''olarakta anlatılır. O dönemlerde bir kadının mutfaktaki mahareti,sabrı ve el ayarını ölçmek için yapılan tatlıdır. Günümüzde geçmişe kıyasla tüketim alışkanlıkları yapıldığı yerler konusunda ticari ve modern değişiklikler yaşanmasıyla birlikte ,hala evlerde geleneksel olarak yapımı devam etmektedir. 2017 yılında Coğrafi İşaret alarak tescillenmesi sonucu,Çankırı'ya gelen turistlerin bu lezzeti tatması amacıyla,artık şehirde ki bazı yöresel restoran,lokanta günlük olarak yumurta tatlısı üretmektedir. Tatlının tarifinin en büyük özelliği,içinde kabartma tozu,vanilya,katı yağ ve süt gibi hiçbir malzemenin asla yer almamasıdır.Tatlı,gücünü ve kıvamını sadece saf yumurtanın doğru çırpılmasından alır. Günümüz teknolojisinde bu işlemi elektrikli aletler sayesinde kısa sürede yapsakta,eski dönemlerin ''çatalla''çırpma işlemi düşünüldüğünde ne kadar meşakkatli ve sabır isteyen bir tatlı olduğunu daha net anlayabiliriz. Haydi o zaman merak ederek denemek isteyenler için TARİHİ VE GELENEKSEL ÖLÇÜLERLE MALZEMELERİ VE TARİFİ HAMURU İÇİN: 12 Ad Yumurta (taze ve oda sıcaklığında) 6 yem kaş Un (tepeleme değil,silme..unun fazlası tatlıyı ağırlaştırır.) 1 fiske tuz (yumurta aklarını kabartma için) 1 yem kaş Tereyağ (tatlıyı pişireceğimiz tepsiyi yağlamak için) TATLININ TARİHİ SIRRI İSE,TATLININ PİŞİRİLECEĞİ BAKIR TEPSİNİN ,HAMUR DÖKÜLMEDEN ÖNCE TEREYAĞ İLE YAĞLANARAK KIZGIN FIRINA ATILMASI VE İYİCE ISITILMASIDIR.BU SAYEDE HAMUR DÖKÜLDÜĞÜ ANDA TABANI HEMEN TUTUNUR VE TATLININ SÖNMESİNİ ENGELLER. ŞERBETİ İÇİN: 5 su bar Toz şeker 5,5 su bar Su 3-4 damla Limon suyu Şeker ve su tencereye alınır.Kaynamaya başlayınca altını kısarak yaklaşık 15-20 dakika kıvam alana kadar kaynatılır.Ocaktan indirmeye yakın limon suyu eklenir. Soğumaya bırakılır.buz gibi soğuk olması gerekir. HAMURUN HAZIRLANMASI: Yumurtaların sarıları ve beyazları ayrı kaselere ayrılır. Yumurta beyazları az tuz ilavesiyle yüksek devirde mikserle kar haline gelene kadar çırpılır.(kaseyi ters çevirdiğinizde dökülmeyecek kıvamda) Ayırdığınız diğer kasedeki yumurta sarıları da rengi açılana kadar çırpılır. Üzerine un ekleyerek homojen bir kıvam elde edilir. Bu karışım hazırladığınız kar halindeki yumurta akları ile azar azar eklenerek,tahta bir kaşıkla,aşağıdan yukarıya olacak şekilde tek yönde dairesel hareketlerle yavaşça yedirilir. Yumurta akının içindeki havayı söndürmeden eklemek,hamurun sünger gibi kalmasını sağlar. Hazırlanan hamur ,fırından çıkarılan sıcak tereyağlı tepsiye dökülür. 170 derece de ısıtılmış fırında nar gibi kızarana kadar (yaklaşık 35-40 dak)pişirilir. Fırının kapağı kesinlikle açılmaz. Fırından çıkan sıcak tatlının ilk sıcağı geçince (1-2 dakika sonra)tamamen soğumuş şerbet gezdirilir, Tatlı şerbetini çektiğinde içi sünger gibi,gözenekli,hafif ve asla yumurta kokmayan asırlık Çankırı lezzeti,sunuma hazırdır. ''Uzak çağların,yakın kenti ÇANKIRI'ya selam olsun. Sevgiyle...🧡🧡
Kaydol: Kayıtlar (Atom)