Coğrafi İşaretli yemekler,
Merhabalar sevgili dostlar,
Tarihi geçmişiyle,Balıkesir'in Savaştepe ilçesi Sarıbeyler mahallesine özgü,o günlerden günümüze her yıl tekrarlanarak pişirilen,Coğrafi İşaret Alan,manevi değeri çok büyük ,tarih kokan bir tarif paylaşacağım sizlere..
Adını,1.Dünya Savaşı (Çanakkale Cephesi)ve Kurtuluş Savaşı döneminde ki milli mücadele yıllarından almaktadır.
Sadece bir yiyecek değil,bir halkın ve Ülkenin bağımsızlık mücadelesinin,dayanışmanın,birlik beraber olarak fedakarlığın simgesidir.
Çöreğin,ilk kez cepheye gönderilme tarihi 1915'dir.
Savaştepe ilçesine bağlı Sarıbeyler köyünde,savaş dönemi eli silah tutan tüm erkekler ''seferberlik''emriyle cepheye çağrılmış,köyde neredeyse hiç erkek kalmamıştır.Köyün yönetimini muhtarlık yaparak üstlenen ''Ayşe''adında bir kadındır.
Kadınlar,cephede ki eşleri,kardeşleri ve evlatları için ,hem besleyici hemde zorlu şartlara uyan ve aylarca bozulmadan korunabilecek bir yiyecek arayışına girerler,kısıtlı imkanlarıyla un,zeytinyağ,yoğurt,tarhana ile elde edilen mayalı bu çörek meydana gelir.
Hazırlanan bu çörekler heybelere ve ''köhünlere''(büyük sepet)doldurularak,eşeklerin sırtlarında ,yaklaşık 7 gün süren zorlu bir kara yolculuğuyla Mehmetciklere ulaştırılmıştır.
Savaş yıllarında,hayatta kalma azığı olan bu çörek,günümüzde kültürel bir geleneğe dönüşmüştür.
2014 yılında da ''Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından somut olmayan Kültürel Miras Türkiye Ulusal Envanterine dahil edilmiştir.
Yüksek besleyici ve enerji veren yapım özelliği ile cephede ki askere ciddi bir tokluk ve enerji hissi sağlamıştır.
Savaştepe Seferberlik Çöreği,günümüzde fırınlarda her gün üretilse de,asırlık geleneğin yaşatıldığı imece usulü üretimi yılın belirli günlerinde ve özel günlerde gerçekleştirilir.
En yoğun üretim dönemi,Ramazan ve Kurban Bayramı öncesi,Arefe günlerinde köyün kadınları tarafından ,imece usulü hazırlanır ve mahalle fırınlarında tepsilerce çörek pişirilir.
Sarıbeyler geleneğinde ,düğün haftasında genellikle kına veya düğünden bir kaç gün önce oğlan evinde pişirilerek hasır sepetlerle kız evine ''Düğün Çöreği^^olarakta gönderilir.
Askere giden gençlerin,heybelerine konulmak üzere hazırlanır.
Hac ve Umre dönüşlerinde ,misafirlere ikram edilmek üzere de hazırlanır.
1919-1922 Kurtuluş Savaşı Döneminde ,Çörek,Batı Cephesinde ki Milli Mücadele askerlerinin beslenmesinde ve tok kalmalarında asgari 3 yıl boyunca kesintisiz lojistik rol oynamıştır.
Bir halkın bağımsızlık mücadelesinin,kadın erkek güç birliğinin,zorluğun ve sonunda kazanılan zaferin unutulmayan ÇÖREK'i,SEFERBERLİK ÇÖREĞİ
Her lokmada tarihe bir yolculuk yapacağınızı tahmin ediyorum.
Vatan uğruna hayatını kaybedenlerin ruhları şad olsun.
Buyrun orjinal tarifine...
1 GÜN ÖNCEDEN TARHANA MAYASININ HAZIRLANMASI:
2 yem.kaş Toz Tarhana
2 yem kaş Yoğurt
1 yem kaş Zeytinyağ
1 tat.kş şeker
1 çay bar Ilık Su
Boza kıvamı alana kadar Un
HAZIRLANMASI:
Un hariç diğer malzemeleri bir kap'ta karıştırın.
Azar azar un ilavesiyle boza kıvamına getirin.
Üzerini örterek oda sıcaklığında 24 saat ekşiyip mayanın olgunlaşması için bekletin.
2.GÜN
1 kg Un
1 tat,kaş Tuz
1 su bar Zeytinyağ
Hazırladığınız Tarhana mayası
Ve yumuşak ele yapışmayan kıvam alana kadar Un
Yoğurduğunuz hamuru üzerini örterek 1 saat dinlenmeye bırakın.
(sıcak havalarda 1 saat yeterli olacaktır)
SON HAZIRLIK:
Mayalanan hamuru mandalina yada portakal büyüklüğünde bezeler olacak şekilde yuvarlayın.
10-15 cm çapında yuvarlak olarak açın.
Hamuru önce kül suyuna (kül suyu yoksa hafif şekerli ılık suya)batırdıktan sonra,yarı yarıya kavrulmuş susam ile kaplayın.
180 derece de ısıtılmış fırında yaklaşık 30-35 dakika pişirin.
Fırın Isısını 120 derece ye düşürün 10-15 dakika daha fırında bekletin.
Susamların dengeli kızarması için ''Fanlı Ayar''da pişirilmesi tercih edilir.
Çöreğin özelliği fırından çıktıktan sonra tamamen sertleşmesidir.
Hepinize Afiyet Olsun.
Sevgiyle..🧡🧡
COĞRAFİ İŞARET ALAN YEMEKLER-BALIKESİR-SAVAŞTEPE SEFERBERLİK ÇÖREĞİ NEDİR?TARİHİ GEÇMİŞİ VE TARİFİ NASILDIR?
0 comments: